|
Antik
dönemin ünlü filozofudur. ataları Fenikelilerdir.. Son kaynaklar, M.Ö. 625
yılında Milletos'ta doğup, 545'te öldüğünü kabul eder. Yaşadığı yıllarda;
geniş bir araştırma, inceleme, düşünme ve mühendislik yeteneği ile ilginç
bir ticari zekası sonucu üne kavuşmuştur. Miletos Okulu'nun kurucusudur.
THALES zamanımıza kadar intikal eden yazılı bir eser bırakmamıştır.
Düşünceleri öğrencileri yoluyla zamanımıza kadar intikal etmiştir.
Hakkında
Aristo şöyle anlatır:
“Hala kış
olmasına rağmen Thales, Astronomi’deki yeteneklerini kullanarak, o yılın
zeytin hasatının çok olacağını öngörmüş. Millet ve Kinos’da zeytin
ezicilerini çok uzuca kiralamış. Hasat mevsimi geldiğinde birçok zeytin
üreticisinin bu ezicilere ihtiyacı doğduğundan Thales, daha yüksek bir
fiyata bunları geri kiralamış ve hatırı sayılır miktarda para kazanmış. Bu
durum karşısında halk, felsefecilerin eğer isterlerse çok kolay zengin
olabileceklerine kanaat getirmiş.”
Geri kalan zamanlarda Thales kendisini çalışmaya vermiş ve şehrin diktatörü
olan Thrasybuls’la yakın ilişkileri olmuş ve İyonyalı şehir devletlerin,
Lidya ve Perslere karşı birlik içinde bir federe devlet olmasını
savunmuş.Thales eski Yunan’ı matematik ve astronomi ile ilgili bilimlerle
tanıştıran ilk kişi olarak düşünülmektedir. Antik tarih, Thales’in
Mısır’daki piramidlerin yüksekliğini piramidlerin gölgelerin uzunluğunu
ölçerek, nasıl hesapladığını anlatır. Thales güneşin konumuna göre bir
insanın boyunun kendi gölgesinin uzunluğuna eşit olduğu anda, pramidlerin
gölgelerinin uzunluğu ölçülerek piramidlerin yükseklikleri hesaplamıştır.
Ayrıca, hayran olunacak derecede mantıksal bir disiplin olan geometrinin
tümden gelen bir bilim olduğunu ortaya koymuştur. Thales’in hayatı ve
yaptıkları hakkında fazla ve kesin bir bilgiye sahip olmasak da, bazı
matematik keşiflerinin atfedildiği ilk bilim adamı olduğunu biliyoruz.Günümüz
geometrisinin başka dört temel teoremi de yine Thales'e mal edilmektedir:
Daire
,çapıyla iki eşit parçaya bölünmektedir.
İkizkenar bir üçgenin tabanındaki açılar eşittir.
İki doğru çizgi kesişirse doruktaki ters açılar birbirine eşittir.
Bir yarım daire içindeki açı,diktir.
Söylendiğine göre Thales bu önermeyi bulunca öyle sevinmiş ki,tanrılara bir
öküz kurban etmiş.
Ayrıca astronomideki çalışmaları sayesinde, batı medeniyetinin astronomide
doğuya göre daha bilimsel bir yönde ilerlemesine neden olmuştur. Thales
astronomideki yeteneği, İyonyalı’ ları şaşırtmıştır. Örneğin, 28 Mayıs 585
(İ.Ö) yılında gerçekleşen güneş tutulmasını öngörmüştür. Bunu büyük
olasılıkla Mısır ve Babilli’ lerin hesaplamalarıyla yapmıştı.
Bunlara karşın, dünyayla ilgili düşünceleri doğru çıkmamıştır. Onun
düşüncesine göre dünya sonsuz suyun içinde oturan yarı-küreydi, dünya yüzeyi
de bu yarı kürenin düz kısmının içinde yüzen düz bir diskti.
Kendi ünü bakımından Thales dünyamıza çok geç gelmiştir.Altı yüzyıl önce;Herakles'
in ya da Asklepios' un zamanında ortaya çıkmış olsaydı Yunanlıların işlek
muhayyileleri onu bir kahraman yapardı.
Thales kendinden önceki matematiksel bilgiye ve materyale önemli katkıları
olmuş bir bilim adamıdır. Ölümü, Diogenes Laertius’a göre, bir jimnasyumda
yarışmaları seyrederken, sıcaktan, susuzluktan ve zayıflıktan olmuştur. |